ne? nedir? nasıl? nerde?

Wins nedir ?

Microsoft tarafından gelittirilmit bir netbios name server idir.

Iki netbios bazlı host haberleşmeden önce hedefmakinenin ip adresinden netbios name’i çözülmelidir.bu gereklidir çünki bilgisayayarlar t ile haberletmek için ip adresine ihtiyaç duyar. Netbios computer adi onun ip adresinden çözülerek hem local hemde remote hostlar için wins server tarafından listeye kaydedilir. Aksi takdirde bilgisayarlar netbios name i kullanarak haberleSemezler.

Işlemler aşağıda listelendiği gibi gerçekletmektedir.

bir wins ortamında herbir wins client i start ettiğinde netbios name i ile ip adresi etlettirilerek wins server tarafyndan yapılandırılıp kaydedilir.

Bir wins client’i local network de nt komutlerı ile bir batka bilgisayar ile haberletmeye batladığı zaman (name query request ) isim sorgusu isteklerini broadcast yolu ile değil direk olarak wins servere a gödererek sonuca ulaşmaya çalışır.

Eğer wins server istenen ismi database’inde bulursa istekte bulunan client e istediği ip adresini ve netbios name’ini verir. Çünkü, wins server database i dinamiktir ve sürekli adresleri güncelleStirir ve istekleri hemen yerine getirebilir.

WINS SERVER NİÇİN KULLANILIR ?

Wins server’in avantajları aşağıda sıralanmıştır.

client isism çözme isteklerini direk olarak wis server’a gönderir. Eğer wins server istenen ismi ip adresinden çözerse direk olarak adresi client e geri gönderiri.ve client de haberletmek için ihtiyacı olan ip adresini elde etmit olur. Sonuçta adres çözmek için client’in ortama broadcast yapmaya ihtiyacı yoktur ve network trafiğini azaltmış olur. Eğer wins server devredışı veya aktif değilse client o zaman haberletmek için broadcastı kullanarak ismini bildiği bilgisayarın ip adresini öğrenmeye çalışır. Ortama broadcast yaparak bağlantı kurmak istediği bilgisayarın isminden ip adresini bulmaya çalışır ve böylece network trafiği olutturur.

Wins database’i dinamiktir ve kendini sürekli olarak güncelleSStirir.LMHOST file’ina gerek olmaz Wins servera herhangi bir müdahele yapmaya gerek yoktur.

Wins server aynı zamanda sadece local değil internetwork ve interdomain ortamında da browse edebilme (göz atabilme, araştırma) kapasitesine sahiptir.

WINS LER NASIL ÇALISIR ? (HOW WINS WORKS)

İsim Kaydı (Name registration ):

Her bir wins client’i primary yada secondary wins server’in ip adresi ile yapılandırılmalıdır. Client açıldığı zaman onun netbios name’i va ip adresi wins server tarafından kaydedilir. Client’in netbios name’i ve ip adresi wins server tarafından yapılandırılır.

İsim Yenileme(Name renewal ):

Wins serverdaki bütün netbios nameleri database’e geçici olarak kaydedilirki aynı isim orjinal host devre dışı kaldığı zaman batka bir bilgisayar tarafından kullanılabilsin.

İsmi Serbest Bırakma(Name Release):

Her wins client’i kendisine verilen kayıtlı ismin kiralanan süre içinde bakımının ve düzenlenmesinin yapılması ile sorumludur. İsim uzun zaman kullanılmadığı zaman wins client’i wins server a o ismi serbest bırakması için mesaj gönderir. Örneğin bilgisayarın shutdown edilmesi gibi.

İsim Sorgulama Ve İsim Çözme (Nname Query And Name Resolution )

Bir wins client’i onun netbios name’i ve ip adresi ile wins server’a kaydedildikten sonra o client diğer netbios bazli bilgisayarlar ile wins server sayesinde elde ettiği ip adreslerini kullanarak iletiSim kurabilir.

Bütün wins haberletmeleri UDP port 137 (Netbios name servisi)üzerinden dircted datagram kullanarak yapylır.

Wins üyesi açıldığı zaman name registration request’i ile kendi netbios name lerini üzerlerinda yapılandırılmış olan wins server ına gönderirler.

Workstation, Server, Messenger servisleri veya aplikasyonlar başladığında netbios nameleri kaydedilir.

Üye açıldığı zaman eğer wins server çalışıyor ve üyenin ismi wins server a kayıtlı değilse isim bir batka client tarafından kullanılmamış ise makinanın isminin başarılı olarak kaydedildiğine dair üyeye bir mesaj gelir.Bu mesaj üyey verilen netbios name’in kayıtlı olan kiralama süresini içerir.

(TTL süresi gibi).

Çift kayıt bulunduğu zaman (When a dupplicate name is found )

Eğer wins server in database’inde isimler çift kayıtlı ise wins server isimlerin sahiplerine doğruluğunu sorgulama amacı ile mesaj gönderir.sorgulamayı name query request gibi gönderiri.wins server bu mesajı üç kez 500 milisaniyelik aralar ile gönderi. Eğer bu bilgisayar bir multi homed computer ise bu mesajı herbir ip adresine cevap alıncaya kadar gönderiri.

Eğer o an kayıtlı olan ismin sahibi başarılı bir tekilde cevap verirse wins server da ismi isteyen üyeye negatif name registration cevabı gönderir.(o ismi alamayacğını ve kullanıldığını bildirir.)

Eğer kayıtlı olan isim sahibi wins server’a cevap veremez ise wins server da ismi isteyen öbür üyeye isminin başarılı olarak kaydedildiği mesajını gönderir.

Wins Server Kullanım Dışı Olduğu Zaman (When The Wins Server Is Unavailable):

Bir wins üyesi önce arp kullanarak 3 kere primary wins server’a uyarı gönderiri.eğer üç uyarıdan sonra wins server cevap vermez ise name registration isteğini eğer yapılandırılmış ise secondary wins server’a gönderir.Eğer buda cevap vermiyor ise bu kez bu isteğini kendisi ortama broadcast yaparak yerine getirir.

Isim yenileme (Name Renewal) :

Client’in aynı netbios name’ini kullanabilmesi için kendisine bildirilen kiralama süresi dolmadan önce ismini yeniden alması gerekmektedir.Eğer client kiralama süresi bittiği halde yeniden isim almazsa o zaman wins server o ismi batka bir bir wins üyesine verebilir.

İsim tazeleme İsteği (Name Refresh Request):

Bir wins üyesi ilk isim tazeleme isteğini TTL süresinin 8 de birinde primary wins servr’a yapar (1/8) .Eğer wins üyesi server dan tazeleme isteğine cevap almaz ise bu tazeleme isteğini her iki dakika da bir yapar ta kii sürenin yarısına gelinceye kadar.

Kiralanan sürenin yarısına gelindiğinde eğer üye yapılandırılımış ise bu isteğini secondary wins server’a bildirir. Secondary wins serer’a switch edildiğinde kiralandığı sürenin 1/8 inde tekrar refresh isteğini secondary wins server’a iletir. Eğer sürenin yarısına gelindiğinde secondary wins server hala cevap vermiyo ise ozaman primary wins server a tekrar geri döner.

Üye bir kere 1/8 süresinde başarılı olarak ismini kaydettirdiyse, bundan sonraki isteğini 1/2 süresinde bulunur. 1/8 inde değil.

İsim Tazeleme cevabı (Name Refresh Response):

Wins server üyeden name refresh isteği ile ilgili bir mesaj alırsa, wins server üyeye yeni bir TTL ile name refresh response mesajı gönderir.

İsmi Serbest Bırakma (Name Release) :

İsmi serbest bırakma isteği (Name Release Request):

Winsüyesi uygun bir biçimde shutdown olduğu zaman wins servere kaydettirdiği ismi serbest bırakması için name release request mesajı gönderir. Bu name release request mesajında şunlar vardır. Wins database inden silmesi için üyenin netbios name i ve ip adresi .

İsmi Serbest Bırakma Cevabı(Name Release Response):

Wins server isim bırakma isteği (Name Release Request)aldığı zaman bu isteğe uygun isim için database ini kontrol eder . Eğer veri deposunda bununla ilgili bir hata görürse veya bu isim farklı bir ip adresine map edilmit ise üyenin bu isteğine negatif name release respond cevabını verir.

Eğer veri deposunda (database’inde) bulusra ve olumsuz bir duum yoksa üyey pozitif name release response cevabını gönderir ve veri deposundaki bu ismi inactive yapar. Bu release respons mesajı 0 değerli TTl değerini ve netbios name i içerir.

İsim Sorgulama Ve Isim Cevabı (Name Query Nad Name Response):

Bir wins üyesi yapılandırıldığı zaman default olarak Netbios Over TCP/IP nin H-node broadcast tipi uygulanır. Netbios name server’i (Wins Server) broadcast’a batlamadan önce netbios name ve ip adresini kendi veri deposundan kontrol eder. Bu işlemler aşağıda olduğu gibidir.

kullanıcı net use gibi bir komut kullandığında hedef bilgisayarın netbios name’i ve ip adresi netbios name cache’inden kontrol edilir.

Eğer wins üyesi kendi cache2inde bu etlettirmmeyi bulamaz ise direk olarak primary wins server’a bir (name query request)isim sorgusu isteği gönderir. Eğer primary wins server kullanılır durumda değil ise client iki defa daha aynı isteği yapar sonra secondary wins server a yönelir. Eğer her iki wins server da ismi çözer ise netbios name ile ip adresi isteği yapan bilgisayara geri gönderilir.

Eğer wins server lar bu ismi çözemezlerse isteği yapan üyeye bir (query name response) isim sorgusu cevabı ve sorgulanan isim bulunamadı cevabı gönderilerek broadcast uygulanır.

Eğer istenilen isim wins server yada broadcast yolu ile bulunamaz ise sırası ile LMHOSTS, HOSTS dosyaları yada DNS kullanılarak isim çözülmeye çalışılır.

Uygulamada dikkat edilecekler(Implementation Consideration) :

Bir internetwork ortamında wins server kurmadan önce dütünülecekler:

Internetwork deki wins adedi,

Normal Sartlarda bir internetwork için bir wins server yeterlidir. Çünki name requestleri((isim istekleri) directed datagram dir ve route edilebilirler. Yani ortamı rahatsız etmeden sadece iligli kitiye yöneliktir ve bulundudu networkden batka network ortamlaryna yönlendirilebilirler.

İkinci wins server fault tolerans (hata toleransı) yani yedek amaçlı kurulur.Eğer wins serverlardan birisi devre dışı kalırsa ikinci wins server çağrılara cevap verecektir.

Wins server da istekler cevap verme konusunda önceden hazırlanmış bir sınır yoktur. Fakat genellikle 1 dakidada 1500 adet isim kaydetme , yaklaşık 4500 adet isim sorgulama isteğine cevap verebilir.

Her 10,000 wins üyesi için bir wins server ve bir backup wins server düSünülmelidir.

Birden fazla iSlemcili bilgisayarlarda her bir prosesor performansı yaklaSık %25 arttırır.

Eğer wins server crash olursa son birkaç adet isim güncellettirme bilgilerinin kaybolma ,silinme riski vardır. Wins server log of olmut ise yani o bilgisayar da çalyşılmıyor ise isim kaydetme itlemleri daha hızlı olur.(Kullanılmayan bir bilgisayar ise)

Wins Server Için Gerekli Olanlar (Wins Requirements):

Bir wins server kurulacak bilgisayar TCP/IP networku çalışan windows Nt server olmalı ve bir domain controller olmamalı.

Bir ip adesi, subnet mask ı, default gateway’i ve diğer TCP/IP parametreleri olmalı. Bu parammetreler DHCP server tarafından atanabilir. Fakat statik olarak yani elle parammetrelerin girilmesi tavsiye edilir.

Wins Üyesi Için Gerekli Olanlar(Wins Client Requirements):

Aşağıda listelenen itletim sistemlerine destek verir.

Windows Nt Server 3.51- 4.0

Windows Nt Workstation 3.51-4.0

Windows 95

Windows Workgroup 3.11 (Tcp/Ip 32 Kurulu Ise)

Microsoft Network Client 3.0 For Ms Dos

Lan Manager 2.2c For Msdos

Bu üyelere pimary wins server in ip adresi yapılandırılmalı, kaydedilmeli. Varsa secondary wins server in ip adresi de girilmelidir.

Wins’in Uygulanması(Implementing Wins):

Wins in uygulanması için server a da üyeye de yapılandırma gerekir.

Wins Server Yapılandırması (Wins Server Configuration):

Kontrol panelde network ikonundan servis sekmesine gelip Windows Internet Name Server servisi kurulmalı.

Wins üyesi olmayanların wins hizmetinden yararlanabilmeleri için wins proxy agent to extend the name resulation ayarı yapılandırılmalıdır.

Dhcp server da wins server desteği yapılandırılmalıdır.

Wins Üyesi Yapılandırması(Win Client Configuration):

Wins üyesinde TCP/IP özellikler kısmında wins sekmesinde primary wins server in ip adresini yaz. Eğer secondary wins serverda var ise aynı yerde secondary wins server in ip adresi de yazılmalı.

Wins server üyesi olmayanlar için statik kayıt giriti yapılandırması :

(Configuring static entries for non-wins clients ):

non-wins üyelerinin bulunduğu bir internetwork ortamında üyeler için netbiosname ip adres etlettirmelerinin statik olarak yani manule olarak yapylmması faydalı olabilir.bu da LMHOSTS dosyası olmadan üyelerin wins server a ulaşıp kullanabilmelerini sağlar.

Örneğin: eğer wins üyesi net use komutunu kullanırsa bir non-wins client’i için cevap olarak the name can not be resolved (isim çözülemedi) cevabını alır. Çünki non-wins üyesi wins server da kayıtlı değildir.

Statik Etlettirme Kaydy Yapılandırması (To Configure A Static Mapping):

Wins manager i aç

Mapping menüsünden static mapping i tıkla. Static mapping dialog kutusu görünür.

Add mapping i tıkla, add static mapping dialog kutusu görüntülenir.

Name kutusuna non-wins client’in adını yaz.

Ip adres kısmına ise non-wins client2in ip adresini yaz.

Type seçeneğinden bir unique name mi birgrupmu seçerek itaretle.

Wins Proxy Agent’in Yapılandırılması (Configuring Wins Proxy Agent):

Bir wins proxy agent’i wins server in isim çözme yeteneklerine aracı olarak non-wins üyelerinin broadcast name registration ve broadcast name requestlerini dinleyerek bunları wins server a yönlendirir.

Wins üyesi olmayanların broadcast yolu ile yaptıkları isteklerini wins server a yönlendirerek name registration (isim kaydettirme) hariç diğer istekler için cevap bulmalarını sağlar.

Netbios Ismi Kaydı(Netbios Name Registration.):

Wins üyesi olmayan bir bilgisayarın isim kaydı isteğini Wins Proxy Agent wins server a yönlendririr ve bu istek Wins Server tareasından cevaplandırılır.non-wins üyeleri wins üyeleri gibi name registration(isim kaydı) yapamazlar.sadece verified (doğrulama) yapabilirler. Kaydı istenen netbios name registry yapılamz(kaydedilmez) onun yerine ismin doğrulaması (verify) yapılır.

Uygulama Gereksinimleri(Implementation Requirements):

Wins Server in isim çözme yeteneklerinden non-wins üyelerinin yararlanabilmesi için gerekli olan Wins Proxy Agent kurulumu:

Non-Wins Üyeleri nin bulunduğu her bir subnet için bir Wins Proxy Agent gerekir. Eğer router var ise ve broadcast’ı forward edebilecek tekilde yapylandırılmış ise (UDP port 137ve 138 enable ise) gerek yoktur. Fakat broadcast trafiğini azaltmak için Wins Proxy Agent gereklidir.

Her subnet de maximum iki Wins Proxy Agent gereklidir.

Wins Proxy Agent i bir Wins Server i degil wins client’i olmalıdır.

Bir Wins Proxy Agentonfigürasyonu Için (To Configure A Wins Proxy Agent):

Registry editoörü kullanıp aşağıdaki key’i aç ;

HKEY_LOCAL_MACHINEsystemcurrentControlSetservicesNetBtParameters

Rurdan enable proxy parametresini 1 yap(REG_DWORD)

Registry editörden çık.

Bilgisayarı restart et(shutdown and restart)

DHCP Server’i Wins Için Yapılandırma (Configuring A Dhcp Server For Wins):

Bir DHCP üyesinin wins desteğinden faydalanabilmesi için DHCP Manager kullanılarak DHCP Scope Optionlarına aşağıdakileri ekleyip yapıllandırmak gerekir.

044 WINS/NBNS Servers - primary ve secondary wins server ip adreslerini yapılandır.

046 wıns/nbt Node - 0×8 (H-node) i yapılandır.

Eğer DHCP üyesi DHCP server dan bir ip kiralar ise ya da yeniden alırsa bu iki scope opsiyonlarınıda alacak ve üye wins server hizmetlerinden faydalanabilecek tekilde yapılandırılmış olacaktır.

NOT : üye üzerinde primary ve secondary wins server kutularında yapılandırdığınız adresler dhcp server in verdiği adreslerden önce gelir, geçerli olur.

WINS ORTAMINI YÖNETMEK (ADMINISTRATING A WINS ENVIRONMET )

Wins Serverlar Arasında Database Kopyalanması (Database Repplication Between Wins Servers):

Bir internetwork ortamındaki bütün Wins Server lar diğer wins serverlar ile veri deposu(database) bilgilerinin tamamen benzerini birbirlerine kopyalamak için yapılandırılabilirler . bu bir Wins Server da yapılan bir kaydın diğer Wins Serverlar ile replikasyon edilmesi sonucunda bütün wins server lara kopyalanmasından emin olunmasını sağlar.Herhangi birinde database değistirildeiğinde veya bir isim serbest bırakıldığında serverlar arasında database replikasyonu gerçeklettirilir.

Replikasyon yapabilen bir wins ervre bir baSka wins server’a kayıtlı olan hostun netbios name’ini çözebillir. Örneğin eğer subnet1 deki bir host aynı subnetdeki bir wins server a kayıtlı değilse ve subnet2 deki hostlar ile konutmak istiyor ise o host da farklı bir wins server da kayıtlı ise ve wins server lar replikasyon yapamıyor ise netbios name’ini çözemez ve haberleSemez.

Database i relpicate edebilmesi için en azında bir wins server i diğeri ile push yada pull partner olarak yapılandırmalıdır. Işlemler aşağıdaki gibi olmaktadır:

bir push partneri olan wins server database’i değittiği zaman pull partner’i olan Wins Server a bununla ilgili bir mesaj gönderir. Pull partnerden bu bu replication isteği mesajına bir cevap alırsa o zaman push partner olan wins server değiten buyeni veri giritinin bir kopyasynı pull partnere gönderiri, replikasyon yapar.

Pull partner, push partnerden yeni veri tabanı giritlerini isteyen wins server dır. Bu , son tekrar sirasinda aldiği son giritden daha yüksek versiyon sayisi olan giritler isteyerek yapilir

Kitapdaki grafikteki gibi replikasyon yapılması için her iki bilgisayrı da hem push hemde pull partner olarak yapılandırılmalıdır.

NOT: wins erver lar yalnızca database e yeni bir kayıt giriti olduğu zaman repilasyon yaparlar ve sadece değişen kaydın replikasyonunu yaparlar.replikasyon yapıldığı zaman bütün database kopyalanmaz

Bir Wins Server I Push Veya Pull Partner Olarak Yapılandırma (Configuring A Wins Server As A Push Or Pull Partner )

Bir wins server in pull yada push partner olarak yapılandırılması network ortamına bağlıdır. Wins server replikasyonu yapılandırırken aşağıdaki kuralları dikkate al:

siteler arasında pull partneri yapılandırırken; pull replikasyonu özel zaman aralıklarında meydana gelebilecek bir tekilde yapılandırıldığında özellikle slow link olarak yapılandır.

Push replikasyonu beli sayılarda veri yenilenmesini update etmesi için yapılandırdığınız zaman serverların hizli bir linke bağlı olması gerekir.

Servelr arasında ki veritabanı giritlerini benzer yapmak için serverları birbirlerine hem pull partner hemde push partner olarak yapılandır.

Bu kurallar yukardaki resimde ve aşağıdaki örnekde açıkca gösterilmittir.

Hem seatle da hemde sydney de her bir sitedeki bütün wins server lar yeni gelen veri giriSlerini sitelerindeki tek olan server a push ederler.

????????????????

Veri Tabanı Replikasyonunun Yapılandırılması(Configuring Databse Replication ):

Wins database inin replikasyonu dört Sekilde baSlar .

sistem başlatıldığında. Wins otomatik olarak önce replikasyon partnerini yapılandırır ve wins server servisi start ettiğinde default olarak wins veri giritlerini (pull eder) çeker.wins server bilgisayarı açıldığında ve wins servisi start edildiğinde default olarak partnerindeki veri tabanı giritlerini çeker.Ama wins servisi system start edildiğinde push (gönderen) edebilecek sekilde yapılandırılabilir.

Belli süreler vererek yapılandırıldığında (örneğin her bet saate bir gibi)

Wins server in database inebir kayıt giriti olduğu zaman ve bir değitiklik olduğu zaman. Wins partnerlerinde belli bir kayıt adedinde replikasyon yapılması yapılandırıldığında (her 10 kayıtta bir gibi)tartlar gerçekletince . yada partnerler arasynda bir replikasyon süresi verildi ise süre geldiğinde başlatılır(her 5 saate bir gibi).

Wins manager replication partners dialog kutusundan elle isteyerek replikasyon yapıldığında .

Wins Server A Replikasyon Partner’i Ekleme (To Add A Replication Partner For A Wins Server)

Wins Manager penceresinde server menüsünü seç ve replication partner i tıkla. Replication partner diyalog kutusu görünür.

Add butonunu tıkla. Add wins server diyalog kutusu görünür.

Add wins server diyalog kutusunda partner olacak wins serverin adını veya ip adresini yaz , add butonunu tıkla ve ok butonuna bas. Eğer wins manager bu server i bulur ise replication partners dialog kutusundaki listeye bu server i ekleyecektir.

Yapılnadırmak istediğin wins server i wins server listesinden seç.

Wins server to list in altında push yada pull partner yapmak için istediğiniz seçneği seçin ve yapılandırın. Seçiminize bağlı olarak ya push partner yada pull parter properties dialog kutusu görünür.

Push partner için update count box ‘a (güncellettirme sayysı kutusu) kac tane yeni veri giritinde wins server in partneri ile replikasyon yapmasını istiyorsanız o değerde bir sayı girin. Ve ok tuşuna basın.

Wins Server Database’ini Bakımının Yapılması (Maintaining The Wins Server Database)